Ostatnia aktualizacja: 8 listopada 2026 r. Stan prawny: 08.11.2026.
Krótka odpowiedź: nie, SRMD nie jest obowiązkowym narzędziem w każdym przedszkolu. Od 1 września 2026 r. obowiązują nowe wymagania dotyczące treści opinii o funkcjonowaniu dziecka dla poradni i oceny dokonywanej przez zespół orzekający — § 7 ust. 6–7 i § 8 rozporządzenia ME z 2 marca 2026 r., Dz.U. poz. 428. Przepisy nie nakazują wykonania wszystkim dzieciom konkretnego testu SRMD. Obowiązek przygotowania rzetelnej informacji nie jest obowiązkiem kupienia szkolenia ani użycia jednego formularza.
Jeśli jesteś dyrektorem, możesz dziś dostać dwie sprzeczne wiadomości: „od września musicie robić SRMD” i „to tylko dobrowolne narzędzie”. Obie odnoszą się do różnych rzeczy. Poniżej rozdzielamy narzędzie przesiewowe, obserwację w przedszkolu, opinię dla poradni oraz formalną ocenę w poradni. Z tą mapą łatwiej ustalić, co naprawdę ma zrobić Twój zespół.
Czy SRMD jest obowiązkowy od 1 września 2026 roku?
Nie ma powszechnego obowiązku stosowania właśnie SRMD, czyli Skriningu Rozwoju Małego Dziecka. Rozporządzenie z 2026 r. nie wskazuje tego narzędzia jako jedynej dopuszczalnej drogi dokumentowania funkcjonowania dziecka.
§ 7 ust. 6–7 określa treść opinii przedszkola. § 8 reguluje ocenę funkcjonowania wykonywaną przez zespół orzekający przed wydaniem orzeczenia lub opinii. Adresatem tego drugiego zadania jest zespół w poradni, nie dowolnie nazwany zespół przedszkolny.
SRMD może pomóc zebrać i uporządkować obserwacje. Oficjalny Portal Wsparcia Edukacyjno-Specjalistycznego opisuje je jako narzędzie wspomagające obserwację rozwoju, dostępne także bez rejestracji konta. To opis funkcji narzędzia, nie przepis ustanawiający obowiązkowe badanie. Ministerstwo Edukacji opisuje portal jako zestaw bezpłatnych narzędzi wspierających pracę nauczycieli i specjalistów.
| Pojęcie | Kto i po co je stosuje? | Czy to zawsze SRMD? |
|---|---|---|
| PojęcieObserwacja pedagogiczna | Kto i po co je stosuje?Nauczyciele poznają potrzeby i funkcjonowanie dziecka | Czy to zawsze SRMD?Nie |
| PojęcieSRMD | Kto i po co je stosuje?Rodzice, opiekunowie i specjaliści porządkują informacje o rozwoju | Czy to zawsze SRMD?To jedno narzędzie wspierające |
| PojęcieOpinia o funkcjonowaniu dla poradni | Kto i po co je stosuje?Placówka przekazuje informację w postępowaniu | Czy to zawsze SRMD?Nie, liczy się zakres § 7 |
| PojęcieOcena funkcjonowania z § 8 | Kto i po co je stosuje?Zespół orzekający w poradni rozpoznaje mechanizmy funkcjonowania | Czy to zawsze SRMD?Nie, narzędzia dobiera się do potrzeb i kwalifikacji |
| PojęcieWOPFU | Kto i po co je stosuje?Zespół realizujący kształcenie specjalne ocenia funkcjonowanie dziecka | Czy to zawsze SRMD?Nie jest nazwą SRMD |
SRMD to nie opinia placówki ani ocena poradni
- SRMD to narzędzie. Wspiera obserwację rozwoju, ale nie jest obowiązkowym testem.
- 10 dni na opinię. Liczysz je od prośby, którą otrzymał dyrektor (§ 7 ust. 3, Dz.U. 2026 poz. 428).
- Ocena poradni (§ 8). Wykonuje ją zespół orzekający. Sam przesiew jej nie zastępuje.
Dla dyrektora praktyczny wniosek jest prosty: najpierw sprawdź obowiązek i cel. Dopiero potem wybierz narzędzie. Nie zaczynaj od zakupu pakietu, który obiecuje „zamknąć nowy obowiązek”.
Co naprawdę zmieniło się we wrześniu 2026?
Od 1 września weszły w życie § 7 ust. 6–7 oraz § 8 rozporządzenia. Pozostała część aktu weszła zasadniczo wcześniej, 14 kwietnia 2026 r. Takie rozdzielenie dat wynika z § 36.
Opinia placówki ma uwzględniać wyniki obserwacji i działań diagnostycznych. Opisuje nie tylko trudności, ale też mocne strony, uzdolnienia, podjęte działania i ich efekty. Powinna kończyć się wnioskami do dalszej pracy, a nie samą listą problemów.
Nowe brzmienie odwołuje się do aktywności i uczestniczenia według obszarów Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia, czyli ICF. To nie nakaz dopisywania dziecku medycznej diagnozy. Nauczyciel opisuje to, co rozpoznaje w codziennej pracy oraz działaniach należących do jego zadań i kompetencji.
Zespół orzekający wykonuje szerszą ocenę na podstawie informacji z różnych źródeł. § 8 ust. 6–7 wymaga narzędzi opartych na dowodach naukowych, empirycznie potwierdzonych, dostosowanych do dziecka i stosowanych przez odpowiednio przygotowane osoby. Nie wynika z tego nazwa jednego obowiązkowego produktu.
Ważne: nie nazywaj każdej przedszkolnej notatki „formalną oceną z § 8”. Placówka dostarcza swoją opinię i prowadzi właściwą obserwację. Poradnia odpowiada za ocenę w opisanym postępowaniu. Jasne nazwy chronią rodzica przed przekonaniem, że zwykły wynik przesiewowy jest już diagnozą.
Co musi zawierać opinia o funkcjonowaniu dziecka dla poradni?
Zakres wyznacza § 7 ust. 6–7. Przedszkole nie może ograniczyć opinii do zdania „dziecko wymaga konsultacji”, jeśli ma przekazać informację przewidzianą tym przepisem.
Zgodnie z ust. 6 opinia zawiera:
- datę wydania i imię oraz nazwisko dziecka;
- informacje o funkcjonowaniu, trudnościach, mocnych stronach i uzdolnieniach rozpoznanych przez osoby prowadzące zajęcia;
- dla dzieci objętych kształceniem specjalnym — aktualną wielospecjalistyczną ocenę poziomu funkcjonowania;
- dla dzieci objętych zajęciami rewalidacyjno-wychowawczymi — aktualną okresową ocenę funkcjonowania;
- informacje o podjętych działaniach, formach i zakresie WWR lub pomocy psychologiczno-pedagogicznej, okresie wsparcia oraz efektach;
- wnioski do dalszej pracy służące poprawie funkcjonowania dziecka.
Nie każdy punkt oznacza tworzenie nowego dokumentu dla każdego dziecka. Jeżeli dziecko nie jest objęte kształceniem specjalnym, samo przygotowanie opinii nie ustanawia obowiązku sporządzenia mu WOPFU. O odpowiednim zastosowaniu decyduje sytuacja wskazana w przepisie.
Dla dziecka do ukończenia wychowania przedszkolnego ust. 7 pkt 1 lit. a wymienia pięć obszarów: uczenie się i stosowanie wiedzy; zachowania społeczne we wzajemnych kontaktach i przystosowanie społeczno-emocjonalne; porozumiewanie się; aktywność ruchową i poruszanie się; dbanie o siebie. Ust. 7 pkt 2 dodaje zakres i rodzaj trudności w realizacji programu wychowania przedszkolnego.
Nie musisz wypełniać opinii kodami, których nie rozumie zespół ani rodzic. Potrzebujesz rzetelnej treści w tych obszarach. Łącz opis aktywności z sytuacją, zastosowanym wsparciem i jego skutkiem.
Kiedy biegnie termin 10 dni i kto otrzymuje kopię?
Opinię wydaje się w terminie 10 dni od dnia otrzymania przez dyrektora prośby o jej wydanie — § 7 ust. 3. Zapisz więc datę wpływu i od razu wyznacz osobę koordynującą przygotowanie informacji.
Zgodnie z ust. 2 przewodniczący zespołu orzekającego zwraca się do właściwego dyrektora o przekazanie opinii i informuje o tym wnioskodawcę. Ust. 4 pozwala zwrócić się o nią również wnioskodawcy. Ust. 5 nakazuje przekazanie kopii rodzicom dziecka albo pełnoletniemu uczniowi, odpowiednio do sytuacji.
Nie przedstawiaj tych 10 dni jako terminu na wykonanie SRMD wszystkim dzieciom w grupie. To termin konkretnej opinii w konkretnym trybie. Oddziel go od własnego harmonogramu obserwacji i od terminów działania poradni.
Po otrzymaniu prośby sprawdź, jakie materiały już masz: notatki wychowawcy, informacje specjalistów, opis dotychczasowego wsparcia i jego skutków. Termin nie jest dobrym momentem na odkrycie, że przez cały semestr nikt nie zapisywał efektów działań.
Jeśli organizujesz też inne formy wsparcia, pomocny będzie poradnik pomoc psychologiczno-pedagogiczna w przedszkolu. Pozwala oddzielić bieżącą pomoc od dokumentacji potrzebnej w postępowaniu poradni.
Jak opisywać funkcjonowanie, żeby informacja była użyteczna?
Opisuj konkretne zachowania w naturalnych sytuacjach, nie przypuszczalne cechy charakteru. Zapis „niegrzeczny” nie mówi poradni, co utrudnia dziecku uczestniczenie i co już pomogło.
Przykład: roboczy opis obserwacji, nie wzór diagnozy: „Podczas przejścia z zabawy do posiłku dziecko odmawia przejścia do stolika. Po zapowiedzi obrazkiem i krótkim przypomnieniu przechodzi z grupą w czterech z pięciu obserwowanych sytuacji. W hałaśliwej szatni nadal potrzebuje indywidualnego wsparcia”. Widać sytuację, barierę, ułatwienie i efekt, bez rozpoznania medycznego.
W każdym obszarze szukaj też mocnych stron. Dziecko może mieć trudność z odpowiedzią na pytanie na forum grupy i bardzo sprawnie komunikować wybór w rozmowie indywidualnej. Taka różnica jest informacją o warunkach uczestniczenia, nie dowodem, że jedna obserwacja była błędna.
Oddziel informację nauczyciela, relację rodzica i wniosek specjalisty. Jeśli obserwacje się różnią, opisz różnicę zamiast wybierać jedną „prawdziwą” wersję. Nie przypisuj rodzicowi wypowiedzi, której nie zatwierdził, ani nie twórz cytatów dla uwiarygodnienia dokumentu.
Unikaj automatycznych interpretacji wyniku przesiewowego. Gorszy wynik nie jest sam w sobie orzeczeniem o niepełnosprawności. Dobry wynik również nie unieważnia trudności, które konsekwentnie obserwuje rodzic albo nauczyciel. Narzędzie wspiera decyzję o dalszym rozpoznaniu, nie zastępuje odpowiedzialności specjalisty.
Dla jakiego wieku przeznaczony jest SRMD?
Oficjalny portal opisuje dwa zakresy: od 6 do 36 miesięcy oraz od 3 do 6 lat. Narzędzie wspomaga monitorowanie rozwoju w okresie wczesnego i średniego dzieciństwa.
Wśród odbiorców wymienia rodziców, opiekunów dzieci do lat 3, nauczycieli wychowania przedszkolnego i specjalistów. To nie oznacza jednak, że przedszkole powinno bez sprawdzenia stosować tę samą wersję do każdego dziecka. Sprawdź instrukcję, zakres wieku i przygotowanie osoby korzystającej z narzędzia.
Portal opisuje też Kwestionariusz Szkolnej Oceny Funkcjonalnej, czyli KSzOF, dla osób w wieku 7–19 lat. Nie przenoś go do przedszkola tylko dlatego, że w nazwie również występuje „ocena funkcjonalna”. Różne narzędzia mają różny cel, grupę odbiorców i ograniczenia interpretacji.
Przed wpisaniem danych do zewnętrznego systemu ustal zasady ochrony danych. Art. 5, 6, 9 i 32 RODO mają znaczenie niezależnie od tego, czy narzędzie jest płatne. Informacja o rozwoju dziecka nie powinna trafiać do publicznego czatu albo wspólnego konta używanego bez kontroli dostępu.
Wskazówka: zebranie dat, wpisów i dotychczasowych działań jest prostsze, gdy nie leżą w kilku miejscach. Sprawdź dziennik elektroniczny Kidogo i przetestuj dokumentację przez 6 miesięcy bezpłatnie. Podczas prezentacji osobno potwierdź obsługę arkuszy obserwacji — nie zakładaj jej na podstawie samej nazwy „e-dziennik”.
Co dyrektor powinien sprawdzić teraz?
Uporządkuj obowiązki, treść opinii i dostępne obserwacje. Nie trzeba zaczynać od powszechnego testowania grupy ani tworzenia nowej teczki o niejasnej podstawie.
Krok 1. Ustal wspólne nazwy dokumentów
Rozdziel obserwację, wynik SRMD, opinię placówki, ocenę poradni i WOPFU. Zespół i rodzice powinni rozumieć, jaki dokument właśnie powstaje oraz kto za niego odpowiada.
Krok 2. Sprawdź zakres opinii
Porównaj stosowany układ z § 7 ust. 6–7. Uwzględnij mocne strony, obszary uczestniczenia, wsparcie i efekty. Nie wymuszaj WOPFU dla dziecka, którego ten obowiązek nie dotyczy.
Krok 3. Ustal obsługę prośby i terminu
Zapisz datę wpływu, koordynatora, osoby dostarczające informacje oraz sposób przekazania kopii rodzicom. Termin 10 dni nie powinien zależeć od tego, kto akurat odczytał skrzynkę.
Krok 4. Wybierz narzędzia i zabezpieczenia
Dobierz narzędzie do celu i kompetencji. Sprawdź instrukcję, uprawnienia, podstawę danych i eksport. Zadbaj o możliwość pracy także wtedy, gdy nie używasz konkretnego komercyjnego pakietu.
Mity i fakty o SRMD i ocenie funkcjonalnej
Mit 1. „Od września każde dziecko musi mieć SRMD”
Przepisy nie ustanawiają takiego powszechnego obowiązku użycia tego konkretnego narzędzia. Obowiązek rzetelnej opinii i odpowiedniej obserwacji nie jest z nim tożsamy.
Mit 2. „Ocena z § 8 to zadanie wychowawcy”
Wskazaną ocenę przed wydaniem orzeczenia lub opinii przeprowadza zespół orzekający. Wychowawca i specjaliści placówki dostarczają informacje o funkcjonowaniu w przedszkolu.
Mit 3. „SRMD zastąpi WOPFU i diagnozę gotowości szkolnej”
Nie. Każde z tych działań ma własną podstawę i cel. Więcej o odrębnych dokumentach znajdziesz w tekstach o WOPFU i IPET oraz wstępnej diagnozie przedszkolnej.
Mit 4. „Dobry wynik zamyka temat wsparcia”
Przesiew nie zastępuje pogłębionego rozpoznania. Jeżeli trudności pozostają widoczne, potrzebne są dalsza obserwacja, rozmowa i właściwe działanie specjalistyczne.
Jak Kidogo pomaga porządkować informacje?
Dziennik i historia wpisów mogą ułatwić zebranie informacji o zajęciach. Nie przedstawiamy Kidogo jako narzędzia diagnostycznego ani potwierdzonej integracji z SRMD. Sprawdź w prezentacji, jak zapisać obserwacje, ograniczyć dostęp i przygotować potrzebny eksport do pracy zespołu.
Oferta: 6 miesięcy bezpłatnie, potem 0 zł do 20 dzieci, 149 zł do 50 dzieci, 299 zł do 100 dzieci i 1,99 zł za każde dziecko powyżej 100. Wszystkie ceny netto. Zobacz cennik Kidogo.
Najczęściej zadawane pytania
Czy SRMD jest obowiązkowy w przedszkolu niepublicznym?
Nie ma powszechnego obowiązku stosowania właśnie SRMD. Nie oznacza to braku obowiązków dotyczących obserwacji i informacji o dziecku. W postępowaniu dotyczącym orzeczenia lub opinii placówka przygotowuje opinię o funkcjonowaniu według § 7 rozporządzenia z 2026 r. Dobór narzędzia należy odróżnić od obowiązku przekazania rzetelnej treści w wymaganym zakresie.
Kto dokonuje oceny funkcjonowania z § 8?
Zespół orzekający w publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej przed wydaniem orzeczenia lub opinii. Korzysta z informacji rodziców, placówki, dokumentacji i innych źródeł wskazanych w rozporządzeniu. Przedszkole opisuje funkcjonowanie dziecka w swoim środowisku, ale nie zastępuje całej oceny poradni. Ta różnica jest ważna przy nazwach dokumentów i komunikacji z rodzicami.
Ile czasu ma dyrektor na opinię o funkcjonowaniu dziecka?
Zgodnie z § 7 ust. 3 opinię wydaje się w terminie 10 dni od otrzymania przez dyrektora prośby o jej wydanie. Zapisz datę wpływu, wyznacz koordynatora i zbierz informacje od osób pracujących z dzieckiem. To nie jest termin na wykonanie wszystkim dzieciom SRMD ani ogólny termin wydania orzeczenia przez poradnię.
Czy do każdej opinii trzeba stworzyć WOPFU?
Nie. § 7 ust. 6 pkt 4 dotyczy aktualnej WOPFU w przypadku dzieci objętych kształceniem specjalnym. Sam wniosek o opinię nie ustanawia tego obowiązku dla całej grupy. Dla pozostałych dzieci przygotowujesz odpowiednie informacje o funkcjonowaniu, mocnych stronach, trudnościach i wsparciu, bez nazywania dowolnej notatki wielospecjalistyczną oceną poziomu funkcjonowania.
Czy wynik SRMD jest diagnozą niepełnosprawności?
Nie. Narzędzie przesiewowe wspiera obserwację i może wskazać potrzebę dalszego rozpoznania, ale nie zastępuje diagnozy ani orzeczenia. Wynik trzeba interpretować zgodnie z instrukcją, wiekiem i sytuacją dziecka. Uwzględnij informacje rodziców oraz obserwacje w różnych warunkach. Nie używaj jednej liczby do samodzielnego rozstrzygania o przyjęciu dziecka lub odmowie wsparcia.
Źródła
- Rozporządzenie ME z 2 marca 2026 r. w sprawie orzeczeń i opinii — Dz.U. 2026 poz. 428, § 7 ust. 2–7, § 8 i § 36.
- Portal Wsparcia Edukacyjno-Specjalistycznego: narzędzia przesiewowe, oficjalny opis SRMD i KSzOF, odbiorców i zakresów wieku.
- Rozporządzenie o organizacji kształcenia specjalnego — t.j. Dz.U. 2020 poz. 1309, § 6 — odrębna podstawa WOPFU i IPET.
RODO — Dz.Urz. UE L 119 z 4.05.2016, art. 5, 6, 9 i 32.
MEN: oficjalne objaśnienie portalu wsparcie.gov.pl, 6.10.2025; cel i dostępność bezpłatnych narzędzi, sprawdzone ponownie 8.11.2026.