Ostatnia aktualizacja: 8 listopada 2026 r. Stan prawny: 08.11.2026.

Krótka odpowiedź: grafik pracy nauczycieli układasz najpierw według zasad zatrudnienia, a dopiero potem według godzin otwarcia. W przedszkolu samorządowym pensum wynosi zwykle 25 godzin, a przy grupach sześciolatków 22 godziny — art. 42 ust. 3 Karty Nauczyciela. W niepublicznym art. 42 nie obowiązuje automatycznie: stosujesz Kodeks pracy. Pensum nie jest całym czasem pracy. Poniżej znajdziesz porównanie, obliczenie obsady i edytowalny wzór pomocniczy do planowania.

Dzwoni telefon o 6:40: nauczycielka jest chora, pierwsze dzieci przyjdą za dwadzieścia minut. Jeśli cały plan działa tylko pod warunkiem stuprocentowej obecności zespołu, to jeszcze nie jest bezpieczny plan. Ten poradnik jest dla dyrektora, który chce połączyć opiekę, dokumentację, urlopy i zastępstwa bez dopisywania ludziom godzin po fakcie.

Czy w prywatnym przedszkolu obowiązuje pensum 25 godzin?

Nie jako powszechna norma z Karty Nauczyciela. Art. 91b ust. 2 tej ustawy określa zakres jej stosowania w przedszkolach niepublicznych i nie obejmuje art. 42 o czasie pracy i pensum ani art. 64 o urlopie.

W przedszkolu niepublicznym punktem wyjścia jest więc Kodeks pracy, w szczególności art. 129. W systemie podstawowym oznacza to do 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy, w przyjętym okresie rozliczeniowym. Inne systemy wymagają właściwego wprowadzenia i spełnienia warunków, a nie samej zmiany tabelki.

Umowa albo wewnętrzne warunki mogą przyznawać korzystniejsze rozwiązania, np. mniejszy wymiar zajęć z dziećmi. Nie oznacza to jednak automatycznego przejścia na całą Kartę Nauczyciela. Zapisz, co faktycznie ustaliliście: wymiar etatu, rozkład, obowiązki i zasady wykonywania zadań poza grupą.

W samorządowym przedszkolu nauczyciel pracuje w reżimie Karty Nauczyciela. Art. 42 ust. 1–2 przewiduje do 40 godzin tygodniowo na pełnym etacie, obejmujących nie tylko zajęcia z dziećmi. Pensum to część tego czasu. Dla nauczycieli przedszkoli specjalnych, specjalistów i grup o szczególnej organizacji sprawdź odrębne zasady; nie przypisuj każdemu 25 godzin.

Kwestia Przedszkole samorządowe — nauczyciel Przedszkole niepubliczne — umowa o pracę
KwestiaPensum Przedszkole samorządowe — nauczycielZwykle 25 albo 22 godziny; art. 42 KN Przedszkole niepubliczne — umowa o pracęNie wynika automatycznie z art. 42 KN
KwestiaCały czas pracy Przedszkole samorządowe — nauczycielDo 40 godzin; także inne zadania z art. 42 ust. 2 Przedszkole niepubliczne — umowa o pracęNormy i system z Kodeksu pracy
KwestiaUrlop Przedszkole samorządowe — nauczycielCo do zasady 35 dni roboczych w placówce nieferyjnej; art. 64 ust. 3 KN Przedszkole niepubliczne — umowa o pracę20 albo 26 dni; art. 154 KP, z możliwością korzystniejszych warunków
KwestiaDodatkowe godziny Przedszkole samorządowe — nauczycielRozróżnij ponadwymiarowe i doraźne zastępstwa; art. 35 KN Przedszkole niepubliczne — umowa o pracęSprawdź przekroczenia norm i wymiaru oraz zasady nadgodzin
KwestiaCo sprawdzić lokalnie? Przedszkole samorządowe — nauczycielPrzydział zajęć, uchwały i regulaminy Przedszkole niepubliczne — umowa o pracęUmowy, regulamin i system czasu pracy

Grafik: sprawdź trzy różne rzeczy

  1. Czas pracy. Pensum nie jest całym etatem. Najpierw ustal reżim pracy.
  2. Obsada grup. Policz rzeczywiste pokrycie. Sprawdź kwalifikacje i przerwy.
  3. Rezerwa. Urlop i choroba zmieniają plan. Rozlicz faktyczne wykonanie.

Także publiczne przedszkole prowadzone przez podmiot niesamorządowy wymaga sprawdzenia zakresu stosowania Karty. Sama etykieta „publiczne” nie wystarczy do przypisania wszystkich uprawnień. W tym tekście model publiczny oznacza przede wszystkim placówkę samorządową.

Co musi się zmieścić w grafiku poza pobytem w sali?

W czasie pracy muszą zmieścić się również zadania, które naprawdę zlecasz: przygotowanie, dokumentacja, zebrania i rozmowy z rodzicami. Ośmiogodzinna obecność przy dzieciach, a potem obowiązkowy dziennik „już w domu”, nie rozwiązuje rozliczenia czasu.

W modelu kodeksowym czas pozostawania w dyspozycji pracodawcy określa art. 128 § 1. Ewidencję czasu pracy prowadzisz na podstawie art. 149. Harmonogram jest planem, a ewidencja ma odzwierciedlać wykonanie. Zmiana w planie nie może służyć do ukrycia faktycznie przepracowanych nadgodzin.

W modelu Karty Nauczyciela rozdziel pensum, inne zajęcia i czynności statutowe oraz przygotowanie i doskonalenie — art. 42 ust. 2. Nie rozliczaj całej pracy nauczyciela tak, jakby obejmowała wyłącznie obecność na zajęciach. Zarazem nie zamieniaj różnicy do 40 godzin w dowolny blok dodatkowego pensum.

Spójrz też na spotkania zespołów i obowiązki wobec dzieci wymagających wsparcia. Organizacja kształcenia specjalnego nie powinna opierać się na nadziei, że specjalista „jakoś przyjdzie w wolnej chwili”.

Ważne: pomoc nauczyciela nie zastępuje kwalifikowanego nauczyciela tylko dlatego, że ma wolne dwie godziny. Przydzielając obsadę, sprawdzasz kwalifikacje i wymagania organizacji opieki, a nie samą liczbę dorosłych w budynku. § 13 rozporządzenia BHP zakazuje prowadzenia zajęć bez nadzoru upoważnionej osoby.

Jak policzyć, czy etatów wystarczy na godziny otwarcia?

Policz osobno godziny potrzebnej obsady i czas dostępny po odjęciu innych obowiązków oraz nieobecności. Liczba etatów na papierze nie oznacza tylu samo etatów stale dostępnych w sali.

Przykład: założenia organizacyjne dla niepublicznej placówki: jedna grupa wymaga nieprzerwanej obecności jednego kwalifikowanego nauczyciela od 7:00 do 17:00, przez 5 dni. To 50 godzin obsady tygodniowo. Dwie osoby mają łącznie 80 godzin pracy. Jeśli po 30 godzin przeznaczysz na obsadę, uzyskasz 60 godzin, czyli 10 godzin nakładania zmian. Pozostałe 20 godzin pracy służy innym zadaniom. To obliczenie nie ustala dopuszczalnej liczby dzieci ani nie uwzględnia dodatkowej kadry wymaganej dla konkretnej grupy.

W tym przykładzie dzienny plan może wyglądać tak: osoba A pracuje 7:00–15:00, w tym w grupie 7:00–13:00. Osoba B pracuje 9:00–17:00, w tym w grupie 11:00–17:00. Między 11:00 a 13:00 nakładają się zajęcia obu osób. W pozostałych fragmentach pracy planujesz konkretne zadania i przerwy tak, aby nie znikał nadzór nad dziećmi.

To model wyjściowy, nie gotowy miesięczny harmonogram. Nie obejmuje świąt, indywidualnych norm, urlopów ani choroby. Jeśli jedna osoba wypada na tydzień, 40 godzin drugiej nie pokryje 50 godzin otwarcia i dodatkowych zadań. Ten brak trzeba rozwiązać organizacyjnie, a nie nazwaniem dziesięciu godzin „koleżeńską pomocą”.

Koszt zatrudnienia warto rozpatrzyć razem z wynagrodzeniem nauczyciela w prywatnym przedszkolu. Najtańszy plan nie jest oszczędny, jeśli regularnie generuje nadgodziny i rotację.

Kiedy przekazać grafik i jak pilnować odpoczynku?

Przy kodeksowym harmonogramie co do zasady planujesz co najmniej miesiąc i przekazujesz go co najmniej tydzień przed rozpoczęciem objętej nim pracy. Art. 129 § 4 KP przewiduje sytuacje, w których nie trzeba sporządzać indywidualnego rozkładu, np. gdy wynika on z właściwych źródeł lub umowy.

Ministerstwo Rodziny w poradniku o ustalaniu czasu pracy wyjaśnia zasady rozkładów i harmonogramów. Nie zakładaj więc, że każdy pracownik musi dostać nową tabelę przy niezmiennych godzinach, ale też nie zastępuj zmiennego harmonogramu ustnymi wiadomościami poprzedniego wieczoru.

Art. 132 KP zapewnia co do zasady 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku dobowego, a art. 133 — 35 godzin tygodniowego. Uwzględnij również dobę pracowniczą z art. 128 § 3 i zasady przerw z art. 134. Nie sprowadzaj kontroli wyłącznie do sumy godzin w kolumnie „tydzień”.

W placówce samorządowej rozkład zajęć i inne obowiązki ustalasz z uwzględnieniem Karty Nauczyciela. Nie nakładaj na pensum wprost każdego mechanizmu kodeksowego harmonogramu. Jeżeli sytuacja jest nietypowa, ustal z kadrami, który przepis reguluje ją bezpośrednio, a który stosuje się uzupełniająco na podstawie art. 91c KN.

Jak organizować zastępstwa i urlopy bez chaosu?

Przygotuj kolejność działania przed pierwszym zwolnieniem lekarskim. Zastępstwo wymaga sprawdzenia kwalifikacji, dostępności, odpoczynku oraz sposobu rozliczenia dodatkowej pracy.

Krok 1. Zbierz dostępność i ograniczenia

Oznacz wymiar zatrudnienia, stałe obowiązki, zaplanowane urlopy oraz zadania wymagające szczególnych kwalifikacji. Nie umieszczaj rozpoznania choroby w ogólnodostępnym grafiku — wystarczy informacja o nieobecności.

Krok 2. Obsadzaj najpierw godziny krytyczne

Sprawdź otwarcie, zamknięcie, posiłki, wyjścia i przerwy. Każdy blok musi mieć osobę rzeczywiście dostępną, a nie wpisaną jednocześnie do dwóch grup.

Krok 3. Ustal rezerwę i zatwierdzenie zmiany

Wskaż, kto rano odbiera zgłoszenie absencji i kto zatwierdza zastępstwo. Zapisz moment zmiany oraz osobę poinformowaną. Jeżeli nie ma zgodnego z prawem zastępstwa, problem wraca do dyrektora, a nie do osoby pomocniczej.

Krok 4. Porównaj plan z wykonaniem

Po miesiącu uzgodnij godziny faktyczne, zastępstwa i rozliczenie. W samorządowym modelu odróżnij godziny ponadwymiarowe od doraźnych zastępstw według art. 35 KN. W niepublicznym sprawdź pracę ponad wymiar i normy zgodnie z art. 151 i następnymi KP oraz zapisy umów niepełnoetatowych.

Wskazówka: jeden plan zajęć ułatwia zobaczenie kolizji, ale nie zastępuje ewidencji kadrowej. Sprawdź plan zajęć w Kidogo na przykładzie własnej grupy i absencji. Kidogo możesz testować przez 6 miesięcy bezpłatnie.

Urlopy planuj według właściwego reżimu. W kodeksowym modelu punktem odniesienia są art. 154 i 163 KP, w tym zasady ustalania planu i wyjątki. W placówce samorządowej art. 64 ust. 3 KN daje nauczycielom placówek nieferyjnych 35 dni roboczych urlopu. Nie przenoś tego wymiaru na każdego pracownika obsługi.

Sprawdź aktualny staż pracownika i dokumenty wpływające na jego uprawnienia. Nie zakładaj, że raz wpisana pula dni pozostaje prawidłowa przez całe zatrudnienie. Wniosek urlopowy i zatwierdzony urlop również nie są tym samym statusem.

Wzór pomocniczy: jak opisać dzienną obsadę?

Poniższy wzór jest kartą planowania jednego dnia, nie kompletną ewidencją czasu pracy. Uzupełnij go i połącz z miesięcznym harmonogramem oraz rzeczywistymi zasadami zatrudnienia.

Pobierz edytowalny wzór obsady DOCX

1. Dane planu

  • Placówka: ........................................................
  • Dzień i godziny otwarcia: ........................................................
  • Grupa i wymagania organizacji opieki: ........................................................
  • Osoba przygotowująca / zatwierdzająca: ........................................................
  • Wersja i data przekazania zespołowi: ........................................................

2. Obsada i zadania

Osoba / stanowisko Cały czas pracy Praca w grupie Inne zadania i przerwy Zastępstwo / uwagi
Osoba / stanowisko................................ Cały czas pracy................................ Praca w grupie................................ Inne zadania i przerwy................................ Zastępstwo / uwagi................................
Osoba / stanowisko................................ Cały czas pracy................................ Praca w grupie................................ Inne zadania i przerwy................................ Zastępstwo / uwagi................................
Osoba / stanowisko................................ Cały czas pracy................................ Praca w grupie................................ Inne zadania i przerwy................................ Zastępstwo / uwagi................................

3. Kontrola przed zatwierdzeniem

  • Każda godzina opieki ma prawidłową obsadę i wymagane kwalifikacje.
  • Nikt nie figuruje jednocześnie w dwóch miejscach.
  • Zadania poza grupą i przerwy mają realnie zapewnione pokrycie.
  • Sprawdzono normy, odpoczynek i indywidualne ograniczenia.
  • Urlopy i nieobecności są zatwierdzone, a rezerwa jest dostępna.
  • Zmianę planu i rzeczywiste wykonanie zapisuje się oddzielnie.

Koniec wzoru. Przed użyciem dostosuj go do organizacji placówki i sprawdź z kadrami. Edytowalny plik jest praktyczniejszy niż zamknięty PDF, dlatego nie dodajemy osobnej wersji PDF.

Najczęstsze błędy przy grafiku nauczycieli

Błąd 1. Pensum uznane za cały etat

25 godzin zajęć nie oznacza automatycznie 25 godzin całej pracy. Jednocześnie w placówce niepublicznej nie zaczynasz od ustawowego pensum, które jej nie obejmuje.

Błąd 2. Grafik zmieniony po miesiącu, żeby zgadzała się suma

Plan i faktyczne wykonanie muszą pozostać rozróżnione. Korekta błędu powinna mieć ślad, a nie usuwać informację o rzeczywistej pracy.

Błąd 3. Urlop zaakceptowany bez zastępstwa

Dobry plan urlopów uwzględnia ciągłość pracy. Jeśli ten sam nauczyciel zastępuje wszystkich, jego dostępność nie jest nieograniczona.

Jak Kidogo pomaga zobaczyć organizację pracy?

Plan zajęć i widoczność zastępstw mogą ułatwić koordynację zespołu. Przed wdrożeniem potwierdź jednak zakres obsługi urlopów, czasu pracy i eksportów kadrowych na swoim przykładzie. Nie traktuj planu zajęć jako automatycznego rozliczenia pensum, nadgodzin ani kompletnego systemu kadrowo-płacowego.

Oferta: 6 miesięcy bezpłatnie, potem 0 zł do 20 dzieci, 149 zł do 50 dzieci, 299 zł do 100 dzieci i 1,99 zł za każde dziecko powyżej 100. Wszystkie ceny netto. Szczegóły znajdziesz w cenniku Kidogo.

Najczęściej zadawane pytania

Czy nauczyciel prywatnego przedszkola ma pensum 25 godzin?

Nie wynika to automatycznie z Karty Nauczyciela. Art. 91b ust. 2 określa zakres jej stosowania i nie obejmuje art. 42. Przy umowie o pracę w placówce niepublicznej stosujesz właściwe przepisy Kodeksu pracy oraz warunki zatrudnienia. Pracodawca może ustalić korzystniejsze rozwiązania, ale trzeba jasno opisać ich zakres i pozostałe obowiązki.

Czy pensum obejmuje przygotowanie zajęć i zebrania?

Pensum to określony wymiar zajęć, nie cały czas pracy nauczyciela objętego Kartą Nauczyciela. Art. 42 ust. 2 wymienia również inne zadania statutowe oraz przygotowanie, samokształcenie i doskonalenie. Przy kodeksowym zatrudnieniu także trzeba rozliczać realnie zlecane obowiązki. Nie zakładaj, że dokumentacja po wyjściu z sali staje się prywatnym czasem pracownika.

Ile dni urlopu ma nauczyciel przedszkola?

W samorządowej placówce nieferyjnej zasadą jest 35 dni roboczych na podstawie art. 64 ust. 3 Karty Nauczyciela. W niepublicznym przedszkolu przy kodeksowym zatrudnieniu wymiar wynosi 20 lub 26 dni, zależnie od stażu, chyba że korzystniejsze warunki przyznano odrębnie. Pracownicy obsługi mogą podlegać innym zasadom niż nauczyciele tej samej placówki.

Czy pomoc nauczyciela może przejąć grupę podczas choroby wychowawcy?

Sama umowa na stanowisku pomocy nauczyciela nie daje kwalifikacji do wykonywania pracy nauczyciela. Dyrektor musi zapewnić zgodną z prawem organizację opieki i zajęć, a nie tylko obecność dorosłej osoby. Zastępstwo sprawdź pod kątem kwalifikacji, przydzielonych obowiązków i bezpieczeństwa. Nie wpisuj pracownika pomocniczego jako nauczyciela wyłącznie dla domknięcia tabeli.

Czy tygodniowa karta obsady wystarczy zamiast harmonogramu?

Nie, jeśli w danym przypadku wymagany jest kodeksowy harmonogram obejmujący co najmniej miesiąc. Karta obsady jest narzędziem operacyjnym, które pokazuje pokrycie grup i zadania. Nie zastępuje ani właściwego harmonogramu, ani ewidencji wykonanej pracy. Sprawdź także wyjątki z art. 129 § 4 KP, w których indywidualny rozkład nie jest wymagany.


Źródła

  1. Karta Nauczyciela — t.j. Dz.U. 2026 poz. 515, z późn. zm., art. 35, 42, 64 ust. 3, 91b i 91c.
  2. Kodeks pracy — t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245, art. 128–129, 132–134, 149, 151 i nast., 154 i 163.
  3. MRPiPS: Ustalanie czasu pracy — oficjalne wyjaśnienia norm i rozkładów.
  4. Rozporządzenie BHP w szkołach i placówkach — t.j. Dz.U. 2020 poz. 1604, § 2 i 13.