Aktualizacja: 21 listopada 2026 r. | Stan prawny na 21.11.2026 | Zespół Kidogo

Krótka odpowiedź: Żłobek przy przedszkolu wymaga osobnej ścieżki według ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3. Prowadzenie żłobka to działalność regulowana i wymaga wpisu do rejestru prowadzonego przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego dla miejsca prowadzenia. Lokal potrzebuje odpowiednich decyzji, a jeden opiekun może mieć w żłobku najwyżej 8 dzieci albo 5 w określonych sytuacjach.

Ten poradnik jest dla właściciela działającego przedszkola niepublicznego, który rozważa opiekę nad młodszymi dziećmi. Wyjaśniamy, czym różni się żłobek od przedszkola, co trzeba sprawdzić w lokalu i kadrze oraz jak nie pomieszać rozliczeń. Na końcu jest checklista PDF. Tekst uwzględnia stan prawny na 21.11.2026 i zmiany ogłoszone w Dz.U. 2026 poz. 1123.

Czy żłobek przy przedszkolu to osobna placówka?

Tak, w sensie formalnym to odrębna forma opieki z odrębnymi przepisami. Wspólny budynek ani wspólny właściciel nie zamieniają żłobka w grupę przedszkolną.

Przedszkole niepubliczne działa na podstawie Prawa oświatowego i wpisu do ewidencji. Żłobek działa na podstawie ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3. Art. 26 tej ustawy uznaje prowadzenie żłobka za działalność regulowaną, która wymaga wpisu do rejestru. Art. 27 wskazuje, że rejestr prowadzi wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce prowadzenia żłobka.

Dla rodziców oznacza to inną umowę, inny statut i inne zasady opłat. Dla właściciela oznacza osobne dokumenty, kontrole i raportowanie. Możesz jednak korzystać z części wspólnej infrastruktury, jeśli spełniasz wymagania dla każdej placówki. O różnicach między formami opieki piszemy w tekście o otwieraniu żłobka w 2026 roku.

Jakie wymagania musi spełnić lokal żłobka?

Lokal musi spełniać wymagania lokalowe i sanitarne z przepisów wykonawczych do ustawy. Spełnienie wymagań potwierdzają decyzje, a nie sama zgoda wynajmującego.

Art. 25 ust. 2 ustawy wymaga decyzji komendanta powiatowego lub miejskiego Państwowej Straży Pożarnej. Art. 25 ust. 2a pkt 1 wymaga decyzji państwowego inspektora sanitarnego, która określa w szczególności maksymalną liczbę miejsc w żłobku. Decyzje wydaje się po zakończeniu robót budowlanych i dopełnieniu formalności budowlanych (art. 25 ust. 2b).

Wspólne pomieszczenia, takie jak kuchnia, szatnia czy plac zabaw, wymagają przemyślanej organizacji. Ustal, czy przepisy i decyzje dopuszczają dany sposób korzystania z nich przez obie placówki. Nie zakładaj, że sala zatwierdzona dla przedszkola automatycznie spełnia warunki dla dzieci od 20. tygodnia życia. Organy z art. 25 ust. 2c udzielają wyjaśnień w sprawie wymagań lokalu, więc zapytaj je przed remontem.

Uwaga: standardy opieki określa rozporządzenie z 13 grudnia 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 1882). Część z nich, tak zwane standardy niezbędne, trzeba spełnić już przed uzyskaniem wpisu do rejestru, a potem stale (§ 1 pkt 1 lit. a). Zaplanuj je razem z lokalem, a nie po remoncie.

Ilu opiekunów potrzeba w żłobku przy przedszkolu?

Jeden opiekun w żłobku może opiekować się maksymalnie 8 dziećmi. Limit spada do 5 dzieci, gdy w grupie jest dziecko niepełnosprawne, wymagające szczególnej opieki albo przed ukończeniem pierwszego roku życia (art. 15 ust. 2 pkt 1).

Obecnie art. 15 ust. 3 wymaga zatrudnienia co najmniej jednej pielęgniarki lub położnej w żłobku, do którego uczęszcza więcej niż 20 dzieci. Ustawa z 31 lipca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1123) zmienia ten przepis od 1 stycznia 2027 r. Wtedy próg wyniesie ponad 32 dzieci, a żłobek będzie mógł zatrudnić pielęgniarkę lub położną albo zapewnić taką opiekę zgodnie ze statutem.

Kwalifikacje opiekunów określa art. 16 ustawy. Ten sam akt nowelizujący zmienia art. 16 od 1 stycznia 2027 r., dlatego przy rekrutacji na przełomie roku sprawdź, który stan prawny będzie obowiązywał w dniu zatrudnienia. Szczegóły zebraliśmy w tekście o kwalifikacjach opiekunki w żłobku. Nauczyciel wychowania przedszkolnego ma kwalifikacje opiekuna według obecnego art. 16 ust. 1 pkt 1.

Każda osoba pracująca w żłobku musi spełniać warunki art. 18, a przed zatrudnieniem przedstawić zaświadczenie o niekaralności wystawione nie wcześniej niż 3 miesiące wcześniej (art. 15 ust. 5). Nie przenoś pracownika z przedszkola do żłobka bez sprawdzenia tych dokumentów.

Kidogo obsługuje programy z własną liczbą miejsc, ceną i harmonogramem, także dla żłobka i przedszkola. Umów bezpłatną prezentację albo zadzwoń: 731 125 003.

Jak przygotować statut i zasady przyjęć?

Żłobek działa na podstawie statutu ustalonego przez podmiot, który go utworzył (art. 11 ust. 1–2). Statut przedszkola nie wystarczy.

Statut żłobka określa w szczególności nazwę i miejsce prowadzenia, cele i zadania, warunki przyjmowania dzieci z preferencją dla dzieci niepełnosprawnych, zasady opłat za pobyt i wyżywienie przy nieobecności oraz zasady udziału rodziców w zajęciach (art. 11 ust. 2). Od 1 stycznia 2027 r. statut żłobka z ponad 32 dziećmi bez zatrudnionej pielęgniarki lub położnej musi też opisać zasady zapewnienia takiej opieki.

Przemyśl przejście dzieci ze żłobka do przedszkola. Możesz w regulaminie rekrutacji przedszkola przewidzieć pierwszeństwo dla dzieci kończących opiekę żłobkową, jeśli przedszkole nie jest przedszkolem konkursowym i nie stosuje zasad publicznej rekrutacji. Zapisz taką zasadę jawnie, żeby rodzice z zewnątrz znali reguły.

Jeśli żłobek otrzymuje świadczenie „aktywnie w żłobku”, musi obniżyć opłatę rodzica o jego kwotę (art. 25a ust. 1). Pokaż to obniżenie na rachunku osobną pozycją.

Jak rozliczać przedszkole i żłobek pod jednym dachem?

Prowadź osobne cenniki, umowy i ewidencję przychodów. Wspólne koszty dziel według jawnego klucza.

Obszar Przedszkole Żłobek
ObszarPodstawa prawna PrzedszkolePrawo oświatowe ŻłobekUstawa o opiece do lat 3
ObszarRejestracja PrzedszkoleEwidencja JST ŻłobekRejestr wójta lub burmistrza
ObszarFinansowanie z gminy PrzedszkoleDotacja oświatowa ŻłobekDotacja celowa z uchwały, jeśli jest
ObszarLimit na opiekuna PrzedszkoleWedług przepisów oświatowych Żłobek8 albo 5 dzieci
ObszarOpłaty PrzedszkoleUmowa i statut ŻłobekStatut i umowa, obniżka z art. 25a

Dotacja oświatowa ma swoje zasady i nie może finansować żłobka. Art. 60 ustawy o opiece przewiduje możliwość dotacji celowej z budżetu gminy na zasadach określonych uchwałą rady gminy. Nie każda gmina ją przyznaje, więc sprawdź uchwałę przed budową biznesplanu.

Przykład: wspólna kuchnia kosztuje 12 000 zł netto miesięcznie i przygotowuje 2 400 posiłków: 1 800 dla przedszkola i 600 dla żłobka. Przy kluczu według liczby posiłków przedszkole ponosi 9 000 zł, a żłobek 3 000 zł. Kwoty są przykładowe. Klucz zapisz i stosuj konsekwentnie, szczególnie gdy koszty przedszkola rozliczasz z dotacji.

Wskazówka: Kidogo pozwala prowadzić przedszkole i żłobek na jednym koncie, z osobnymi grupami, stawkami i dziennikami, a rachunki zestawiają czesne, posiłki i zajęcia osobno. Sprawdź rozliczenia i płatności w Kidogo. Cennik Kidogo: 6 miesięcy bezpłatnie, potem 0 zł miesięcznie do 20 dzieci, 149 zł do 50 dzieci, 299 zł do 100 dzieci, a powyżej 100 dzieci 299 zł plus 1,99 zł za każde kolejne dziecko. Ceny netto.

Jak dodać żłobek krok po kroku?

Zaplanuj kolejność tak, aby rekrutacja nie wyprzedziła wpisu i decyzji lokalowych. Pierwszy nabór dzieci zaplanuj osobno, jak w tekście nabór do nowego przedszkola lub żłobka.

Krok 1. Sprawdź popyt i model

Policz, ile rodzin pyta o opiekę dla dzieci poniżej 3 lat i od kiedy. Zdecyduj, czy chodzi o żłobek, czy klub dziecięcy. Opieka w żłobku jest sprawowana od ukończenia 20. tygodnia życia, a w klubie dziecięcym od ukończenia 1. roku życia; klub może mieć najwyżej 30 miejsc (art. 7). Warunki sanitarne klubu potwierdza opinia wójta, a nie decyzja sanepidu. O szerszym kontekście piszemy w tekście o niżu demograficznym w przedszkolach prywatnych.

Krok 2. Przygotuj lokal

Zaprojektuj pomieszczenia z uwzględnieniem wymagań dla dzieci do lat 3. Po zakończeniu prac wystąp o decyzje straży pożarnej i sanepidu.

Krok 3. Przygotuj dokumenty

Napisz statut żłobka, regulamin organizacyjny, umowę z rodzicami i cennik. Sprawdź standardy niezbędne z rozporządzenia o standardach opieki.

Krok 4. Skompletuj zespół

Zatrudnij opiekunów według limitów z art. 15 i sprawdź ich kwalifikacje. Zbierz zaświadczenia o niekaralności i wyznacz dyrektora żłobka.

Krok 5. Złóż wniosek o wpis i rozpocznij nabór

Złóż wniosek o wpis do rejestru. Rekrutację zaplanuj tak, aby umowy zaczynały obowiązywać po uzyskaniu wpisu.

Jakich błędów unikać przy otwieraniu żłobka przy przedszkolu?

Większość problemów bierze się z traktowania żłobka jak kolejnej grupy przedszkolnej.

Błąd 1. Przyjmowanie dzieci przed wpisem

Żłobek wymaga wpisu do rejestru. Nie podpisuj umów z datą rozpoczęcia opieki przed jego uzyskaniem.

Błąd 2. Wspólna lista płac bez podziału

Jeśli pracownik dzieli czas między przedszkole i żłobek, ewidencjonuj ten podział. Bez niego trudno rozliczyć dotację oświatową.

Błąd 3. Jeden cennik dla obu placówek

Żłobek ma własne zasady opłat i obowiązek obniżenia opłaty o świadczenie „aktywnie w żłobku”. Wspólny cennik łatwo je zamazuje.

Błąd 4. Brak osobnej komunikacji z rodzicami

Rodzice żłobka potrzebują innych informacji niż rodzice przedszkolaków: o drzemkach, karmieniu, przewijaniu i adaptacji najmłodszych. Ustal osobne kanały ogłoszeń dla obu placówek, żeby wiadomość o zebraniu przedszkolnym nie trafiała do rodziców niemowląt.

Błąd 5. Pominięcie zmian od 2027 roku

Nowelizacja z 2026 r. zmienia zasady dotyczące pielęgniarki lub położnej i kwalifikacji opiekunów od 1 stycznia 2027 r. Planując zatrudnienie na kolejny rok, uwzględnij nowe brzmienie przepisów.

Co zawiera checklista dodania żłobka?

Lista prowadzi od decyzji o formie opieki do wniosku o wpis. Przejdź ją z osobą odpowiedzialną za lokal i z księgową.

Checklista dodania żłobka:

Okładka PDF Kidogo: dodania żłobka

Pobierz bezpłatnie checklistę dodania żłobka (PDF) – bez zakładania konta i bez podawania maila.

  • Potwierdzono, że planowana forma to żłobek, a nie oddział przedszkolny ani klub dziecięcy.
  • Wybrano podmiot prowadzący oraz miejsce prowadzenia żłobka zgodne z planowanym wpisem.
  • Lokal przeanalizowano pod kątem wymagań dla dzieci do lat 3 i wspólnych pomieszczeń.
  • Zaplanowano decyzję straży pożarnej i decyzję sanepidu z maksymalną liczbą miejsc.
  • Przygotowano statut żłobka z warunkami przyjęć i opłatami za nieobecność.
  • Sprawdzono standardy opieki wymagane przed wpisem do rejestru.
  • Policzono opiekunów dla każdej grupy według limitu 8 albo 5 dzieci.
  • Ustalono, czy potrzebna jest pielęgniarka lub położna według liczby dzieci i daty.
  • Zebrano dokumenty kwalifikacji i zaświadczenia o niekaralności personelu.
  • Rozdzielono umowy, cenniki i rozliczenia przedszkola oraz żłobka.
  • Przygotowano klucz podziału wspólnych kosztów, w tym kuchni i lokalu.
  • Złożono wniosek o wpis do rejestru i zaplanowano rekrutację po potwierdzeniu terminu.

Najczęściej zadawane pytania

Czy przedszkole może przyjmować dzieci poniżej 2,5 roku?

Przedszkole przyjmuje dzieci w wieku przedszkolnym według Prawa oświatowego. Dla młodszych dzieci przeznaczone są formy opieki z ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3, takie jak żłobek czy klub dziecięcy. O wyjątkach dla dwuipółlatków piszemy w osobnym tekście. Opieka nad niemowlętami w przedszkolu bez wpisu żłobka jest ryzykowna.

Kto prowadzi rejestr żłobków?

Wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce prowadzenia żłobka (art. 27 ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3). Rejestr jest prowadzony w systemie teleinformatycznym i publikowany za jego pośrednictwem (art. 27 ust. 1–2). Wniosek o wpis złóż w urzędzie gminy, w której znajduje się lokal żłobka, a nie w miejscu siedziby właściciela.

Ile dzieci może mieć jeden opiekun w żłobku?

Maksymalnie 8 dzieci. Jeśli w grupie jest dziecko niepełnosprawne, wymagające szczególnej opieki albo dziecko przed ukończeniem pierwszego roku życia, limit wynosi 5 dzieci (art. 15 ust. 2 pkt 1). Limit dotyczy faktycznie sprawowanej opieki, więc uwzględnij go w grafiku, także w czasie urlopów i zwolnień lekarskich personelu.

Czy żłobek i przedszkole mogą mieć wspólną kuchnię?

Wspólna kuchnia jest możliwa, jeśli lokal i organizacja żywienia spełniają wymagania dla obu placówek, co potwierdzają właściwe decyzje i procedury. Ustal z sanepidem sposób przygotowania posiłków dla małych dzieci. W rozliczeniach podziel koszt kuchni według jawnego klucza, na przykład liczby wydanych posiłków, i stosuj go konsekwentnie.

Czy dotacja przedszkolna może pokryć koszty żłobka?

Nie. Dotacja z ustawy o finansowaniu zadań oświatowych jest przeznaczona na zadania przedszkola. Żłobek może otrzymać dotację celową z gminy na podstawie art. 60 ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3, jeżeli przewiduje ją uchwała rady gminy. Wspólne koszty dziel jawnym kluczem i opisuj na dokumentach.

Czy nauczyciel przedszkola może pracować jako opiekun w żłobku?

Według obecnego art. 16 ust. 1 pkt 1 ustawy kwalifikacje nauczyciela wychowania przedszkolnego wystarczają do pracy opiekuna w żłobku. Od 1 stycznia 2027 r. art. 16 otrzymuje nowe brzmienie, więc sprawdź warunki w dniu zatrudnienia. Każdy opiekun musi także spełniać wymagania art. 18 i przedstawić aktualne zaświadczenie o niekaralności.


Źródła