Aktualizacja: 17 listopada 2026 r. | Stan prawny na 17.11.2026 | Zespół Kidogo

Krótka odpowiedź: tak, standardy zatrudnienia specjalistów z art. 42d Karty Nauczyciela obejmują też przedszkola niepubliczne (art. 42d ust. 14). Przy 51–100 dzieciach łączna liczba etatów specjalistów wynosi co najmniej 1,5. Powyżej 50 dzieci pedagog specjalny i psycholog muszą mieć każdy co najmniej 25% tej liczby (ust. 11). Do 31 sierpnia 2027 r. art. 93d pozwala na umowy cywilne do 9 godzin tygodniowo.

W wielu poradnikach przeczytasz, że standardy dotyczą tylko placówek publicznych. To nieprawda. Ten tekst jest dla dyrektora lub właściciela przedszkola niepublicznego, który musi zaplanować etaty pedagoga specjalnego i psychologa. Dostajesz progi, sposób przeliczenia godzin, wymagania kwalifikacyjne, zadania i przykład dla placówki z 60 dziećmi.

Czy przedszkole niepubliczne musi zatrudniać pedagoga specjalnego i psychologa?

Tak, jeśli wynika to ze standardów. Art. 42d ust. 1 Karty Nauczyciela wymienia przedszkola niebędące specjalnymi, a ust. 14 rozciąga ust. 1–3, 5, 6 i 8–13 na przedszkola z art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. a i b, czyli także niepubliczne.

Przepis mówi o zatrudnianiu nauczycieli pedagogów, pedagogów specjalnych, psychologów, logopedów, terapeutów pedagogicznych lub doradców zawodowych. Ust. 3 określa łączną minimalną liczbę etatów wszystkich tych specjalistów. Ust. 11 dodaje osobny wymóg dla pedagoga specjalnego i psychologa, ale tylko w placówkach powyżej 50 dzieci.

Mniejsze przedszkole musi więc zapewnić łączny wymiar ze ust. 3, a sam dobór specjalistów zależy od potrzeb dzieci. Przy 40 dzieciach możesz na przykład rozłożyć 0,8 etatu między logopedę i pedagoga specjalnego. Przy 60 dzieciach co najmniej po jednej czwartej łącznej liczby muszą przypadać na pedagoga specjalnego i psychologa.

Liczba dzieci Łączne minimum etatów Pedagog specjalny i psycholog
Liczba dzieci1–10 Łączne minimum etatów0,25 Pedagog specjalny i psychologBez osobnego minimum
Liczba dzieci11–20 Łączne minimum etatów0,4 Pedagog specjalny i psychologBez osobnego minimum
Liczba dzieci21–30 Łączne minimum etatów0,6 Pedagog specjalny i psychologBez osobnego minimum
Liczba dzieci31–40 Łączne minimum etatów0,8 Pedagog specjalny i psychologBez osobnego minimum
Liczba dzieci41–50 Łączne minimum etatów1 Pedagog specjalny i psychologBez osobnego minimum
Liczba dzieci51–100 Łączne minimum etatów1,5 Pedagog specjalny i psychologKażdy co najmniej 25% łącznej liczby
Liczba dzieciPowyżej 100 Łączne minimum etatów2 plus 0,2 na każde kolejne 100 Pedagog specjalny i psychologKażdy co najmniej 25% łącznej liczby

Jak policzyć etaty w przedszkolu niepublicznym?

Dla placówki niepublicznej liczysz sumę ilorazów: godziny zajęć specjalisty w ramach obowiązkowego wymiaru podzielone przez pensum ustalone dla tego nauczyciela przez organ prowadzący (art. 42d ust. 5).

To inaczej niż w publicznym przedszkolu, gdzie dzielnikiem jest wymiar z art. 42 ust. 7 pkt 3 lit. b, a do dzielnej wlicza się też godziny ponadwymiarowe (ust. 4). Ust. 4 nie znajduje się na liście ust. 14. Dlatego w niepublicznym przedszkolu kluczowe jest, jakie pensum ustaliłeś w regulaminie lub umowie.

Liczbę dzieci ustalasz według stanu na 1 września danego roku szkolnego (ust. 12). Do etatów nie wliczasz dodatkowo zatrudnionych nauczycieli z kwalifikacjami z pedagogiki specjalnej, którzy współorganizują kształcenie integracyjne lub kształcenie dzieci niepełnosprawnych (ust. 6 pkt 1). Rolę takiego nauczyciela opisuje tekst o nauczycielu wspomagającym.

Ważne: ust. 13 przewiduje dodatkowe porównanie liczby dzieci na jeden etat specjalisty ze średnią w placówkach danego organu prowadzącego według stanu z 30 września 2020 r. i 2021 r. Ust. 14 obejmuje także ten przepis. Jeśli prowadzisz kilka placówek, sprawdź to wyliczenie z księgową lub prawnikiem.

Czy specjalistę można zatrudnić na umowę cywilną?

Do 31 sierpnia 2027 r. tak, w ograniczonym zakresie. Art. 93d ust. 1 Karty Nauczyciela pozwala powierzyć zajęcia do 9 godzin tygodniowo na innej podstawie niż umowa o pracę.

Warunkiem jest, aby w treści stosunku prawnego nie przeważały cechy stosunku pracy. Taki nauczyciel musi spełniać warunki z art. 10 ust. 5 pkt 3–5 (ust. 2). Przy liczeniu etatów każdą zrealizowaną godzinę traktujesz jako jedną dwudziestą wymiaru 20 godzin (ust. 3).

Po 31 sierpnia 2027 r. ta furtka wygasa, chyba że ustawodawca ją przedłuży. Zaplanuj już teraz, czy przejdziesz na umowę o pracę, czy zmienisz organizację. Rekrutacja specjalistów trwa, a rynek jest ciasny. O formach zatrudnienia piszemy w tekście o zatrudnieniu nauczyciela w przedszkolu niepublicznym.

Jakie kwalifikacje musi mieć pedagog specjalny i psycholog?

Kwalifikacje określa rozporządzenie z 14 września 2023 r. (Dz.U. 2023 poz. 2102 ze zm.). Pedagoga specjalnego opisuje § 28, a psychologa § 29.

Dla pedagoga specjalnego katalog obejmuje m.in. jednolite studia magisterskie z pedagogiki specjalnej z przygotowaniem pedagogicznym oraz studia na dowolnym kierunku z przygotowaniem pedagogicznym i podyplomowymi studiami z edukacji włączającej. Nowelizacja z 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1111) rozszerzyła ten drugi wariant z kierunków pedagogicznych na dowolny kierunek. Dla psychologa § 29 wymaga studiów psychologicznych albo spełnienia warunków z art. 63 ust. 1 ustawy o zawodzie psychologa, w obu przypadkach z przygotowaniem pedagogicznym.

Kwalifikacje dotyczą także nauczycieli w placówkach niepublicznych, bo art. 91b ust. 2 pkt 1 Karty Nauczyciela stosuje do nich art. 9. Sprawdzaj dyplomy, suplementy i świadectwa ukończenia studiów podyplomowych przed zawarciem umowy. Nie opieraj się na samej deklaracji kandydata.

Jakie zadania mają pedagog specjalny i psycholog?

Zadania opisuje rozporządzenie o pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Psychologa i pedagoga obejmuje § 24, a pedagoga specjalnego § 24a. Zadania i dokumentację zajęć logopedy opisuje tekst o logopedzie w przedszkolu niepublicznym.

Psycholog prowadzi m.in. diagnozę potrzeb rozwojowych i edukacyjnych dzieci, udziela pomocy w odpowiednich formach i podejmuje działania profilaktyczne. Pedagog specjalny współpracuje z nauczycielami i rodzicami w rekomendowaniu dyrektorowi działań na rzecz pełnego uczestnictwa dzieci oraz dostępności. Wspiera też diagnozę i dobór form pomocy.

W praktyce oba stanowiska wymagają czasu nie tylko na zajęcia z dziećmi. Potrzebne są obserwacje w grupie, rozmowy z rodzicami i konsultacje z nauczycielami. Nie planuj całego etatu wyłącznie jako zajęć indywidualnych, bo zabraknie czasu na pracę z zespołem. Formy pomocy opisuje tekst o pomocy psychologiczno-pedagogicznej w przedszkolu.

Wskazówka: Godziny specjalistów łatwiej sprawdzić, gdy grafik pracowników jest w jednym kalendarzu, a godziny pracy możesz wyeksportować. Sprawdź plan zajęć w Kidogo. Cennik Kidogo: 6 miesięcy bezpłatnie, potem 0 zł miesięcznie do 20 dzieci, 149 zł do 50 dzieci, 299 zł do 100 dzieci, a powyżej 100 dzieci 299 zł plus 1,99 zł za każde kolejne dziecko. Ceny netto.

Jak zaplanować zatrudnienie krok po kroku?

Zacznij od liczby dzieci na 1 września i pensum, a potem dobierz osoby. Kolejność ma znaczenie, bo od niej zależy, czy spełnisz oba wymogi naraz.

Krok 1. Ustal liczbę dzieci i pensum

Policz dzieci według stanu na 1 września. Sprawdź, jakie pensum określiłeś dla specjalistów w regulaminie wynagradzania lub w umowach. To będzie dzielnik w ust. 5.

Krok 2. Wylicz łączne minimum i udziały

Odczytaj próg z ust. 3. Gdy masz ponad 50 dzieci, policz po 25% dla pedagoga specjalnego i psychologa. Resztę możesz przeznaczyć na logopedę lub terapeutę pedagogicznego.

Krok 3. Dobierz formę zatrudnienia

Zdecyduj, czy zatrudnisz na umowę o pracę, czy skorzystasz z art. 93d do 9 godzin tygodniowo. Zapisz w umowie zakres zadań i godziny. Zaplanuj zmianę przed 1 września 2027 r.

Jak wygląda wyliczenie dla 60 dzieci?

Przykład pokazuje dwa warianty: umowę o pracę i umowę cywilną. Pensum 22 godzin to założenie przykładu, a nie wartość z ustawy dla placówki niepublicznej.

Przykład: przedszkole ma 60 dzieci, więc minimum to 1,5 etatu. Pedagog specjalny i psycholog muszą mieć każdy co najmniej 0,375 etatu. Przy pensum 22 godzin to 8,25 godziny tygodniowo. Psycholog na umowie cywilnej z art. 93d prowadzi 8 godzin, czyli 0,4 etatu. Logopeda na umowie o pracę ma 11 godzin, czyli 0,5 etatu. Razem 0,375 + 0,4 + 0,5 = 1,275 etatu, brakuje 0,225.

Brakującą część możesz uzupełnić, zwiększając godziny pedagoga specjalnego lub logopedy albo zatrudniając terapeutę pedagogicznego. Nie przekroczysz przy tym limitu 9 godzin dla umowy cywilnej. Przy każdej zmianie liczby dzieci we wrześniu powtórz obliczenie.

Najczęstsze błędy przy standardach zatrudnienia

Najwięcej problemów wynika z mitów i z nieaktualnych źródeł. Zwróć uwagę na trzy sytuacje.

Błąd 1. Przekonanie, że standardy dotyczą tylko placówek publicznych

Art. 42d ust. 14 wprost obejmuje przedszkola niepubliczne. Brak wymaganych etatów może zostać wskazany podczas kontroli. Jak przebiega kontrola, opisuje tekst o kontroli kuratorium w przedszkolu niepublicznym.

Błąd 2. Liczenie godzin ponadwymiarowych jak w szkole publicznej

W placówce niepublicznej dzielną są godziny w ramach obowiązkowego wymiaru, a dzielnikiem pensum ustalone przez organ prowadzący (ust. 5). Nie kopiuj wyliczenia z poradnika dla szkół publicznych.

Błąd 3. Wliczanie nauczyciela wspomagającego

Dodatkowy nauczyciel z kwalifikacjami z pedagogiki specjalnej w oddziale integracyjnym nie wlicza się do standardów (ust. 6). Zaplanuj go osobno. Organizację takiego oddziału opisuje tekst o oddziale integracyjnym w przedszkolu niepublicznym.

Jak Kidogo pomaga w pracy specjalistów?

Kidogo pomaga ułożyć tygodniowy grafik specjalistów i prowadzić dokumentację zajęć w dzienniku. Raporty godzin pracy pracowników ułatwiają porównanie planu z wymiarem etatów. Dane o diagnozach i zaleceniach udostępniaj tylko osobom, które ich potrzebują do pracy. Obliczenie zgodności ze standardami pozostaje po stronie dyrektora.

Najczęściej zadawane pytania

Czy standardy zatrudnienia specjalistów dotyczą przedszkoli niepublicznych?

Tak. Art. 42d ust. 14 Karty Nauczyciela stosuje ust. 1–3, 5, 6 i 8–13 do przedszkoli z art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. a i b, czyli także niepublicznych. Obejmuje to łączne minimum etatów, sposób przeliczania godzin oraz udziały 25% dla pedagoga specjalnego i psychologa powyżej 50 dzieci.

Ile godzin psychologa potrzebuje przedszkole z 60 dziećmi?

Łączne minimum to 1,5 etatu specjalistów, a psycholog musi mieć co najmniej 25% tej liczby, czyli 0,375 etatu. Liczbę godzin ustalisz, mnożąc 0,375 przez pensum określone przez organ prowadzący. Przy pensum 22 godzin to 8,25 godziny tygodniowo. Pensum w placówce niepublicznej nie wynika z art. 42 ust. 3 Karty.

Czy pedagog specjalny może pracować na umowie zlecenia?

Do 31 sierpnia 2027 r. tak, do 9 godzin tygodniowo, jeśli w umowie nie przeważają cechy stosunku pracy. Wynika to z art. 93d Karty Nauczyciela. Każda zrealizowana godzina liczy się jako jedna dwudziesta etatu. Nauczyciel musi spełniać warunki z art. 10 ust. 5 pkt 3–5. Po tej dacie potrzebna będzie zmiana organizacji.

Czy mniejsze przedszkole musi mieć psychologa?

Do 50 dzieci ustawa nie wymaga osobnego udziału psychologa ani pedagoga specjalnego. Musisz jednak zapewnić łączne minimum etatów specjalistów z art. 42d ust. 3, na przykład 0,8 etatu przy 31–40 dzieciach. Dobór specjalistów zależy od potrzeb dzieci. Jeśli dzieci potrzebują wsparcia psychologa, organizuj je w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

Według jakiego dnia liczy się dzieci do standardów?

Liczbę dzieci ustalasz według stanu na 1 września danego roku szkolnego, zgodnie z art. 42d ust. 12 Karty Nauczyciela. Ten wynik obowiązuje w całym roku szkolnym przy ocenie minimalnej liczby etatów. Jeżeli w trakcie roku liczba dzieci wyraźnie wzrośnie, warto przeanalizować potrzeby, ale standard wylicza się od stanu z 1 września.

Czy psycholog w przedszkolu musi mieć przygotowanie pedagogiczne?

Tak. § 29 rozporządzenia o kwalifikacjach nauczycieli (Dz.U. 2023 poz. 2102 ze zm.) wymaga studiów psychologicznych albo spełnienia warunków z art. 63 ust. 1 ustawy o zawodzie psychologa. W obu przypadkach potrzebne jest przygotowanie pedagogiczne. Wymóg dotyczy także przedszkola niepublicznego, bo art. 91b ust. 2 pkt 1 Karty Nauczyciela stosuje do niego art. 9.

Czy wystarczy specjalista na kilka godzin w tygodniu?

Tak, jeśli suma godzin daje wymagane minimum. W przedszkolu niepublicznym etat specjalisty to godziny w ramach obowiązkowego wymiaru podzielone przez pensum ustalone przez organ prowadzący (art. 42d ust. 5). Kilku specjalistów na część etatu może razem spełnić standard. Przy placówce powyżej 50 dzieci pilnuj udziałów po 25% dla pedagoga specjalnego i psychologa.

Czy nauczyciel wspomagający może być też pedagogiem specjalnym?

Przepisy nie zakazują łączenia tych funkcji przez jedną osobę. Godzin pracy jako dodatkowy nauczyciel współorganizujący kształcenie integracyjne nie wliczasz jednak do standardu (art. 42d ust. 6 pkt 1). Do etatów specjalistów liczysz tylko godziny pracy jako pedagog specjalny. Rozdziel je w umowie i w dokumentacji.


Źródła